مقدمه
درام مگنت (Magnetic Drum Separator) یکی از تجهیزات بسیار مهم در خطوط فرآوری مواد معدنی، صنایع فولاد، سیمان، بازیافت، صنایع غذایی و شیمیایی است. وظیفه اصلی آن جداکردن ذرات فلزی مغناطیسی (بهویژه آهن) از مواد غیرمغناطیسی است. خرابی درام مگنت میتواند باعث کاهش راندمان جدایش، آسیب به تجهیزات downstream، افزایش هزینههای تعمیرات و حتی توقف کامل خط تولید شود.
در ادامه، علائم خرابی درام مگنت را بررسی میکنیم، بهطوری که بتوانید تنها با مشاهده این نشانهها، وضعیت دستگاه را ارزیابی کرده و قبل از وقوع خرابیهای بزرگتر اقدام اصلاحی انجام دهید.
کاهش قدرت جدایش مغناطیسی (مهمترین علامت خرابی)
شرح علامت
یکی از اولین و مهمترین نشانههای خرابی درام مگنت، کاهش محسوس در قدرت جذب ذرات آهنی است. در این حالت:
- ذرات فلزی که قبلاً بهراحتی جذب میشدند، از درام عبور میکنند
- مقدار آهن خروجی در مواد غیرمغناطیسی افزایش مییابد
- کیفیت محصول نهایی افت میکند
دلایل فنی
- ضعیف شدن میدان مغناطیسی به دلیل فرسودگی مگنتها
- افزایش فاصله بین سطح درام و هسته مغناطیسی
- آسیب دیدن آرایش قطبهای مغناطیسی
- دمای بیش از حد و کاهش خاصیت مغناطیسی (Demagnetization)
پیامدها
- ورود آهن به آسیابها، پمپها و تجهیزات حساس
- افزایش سایش، شکست قطعات و توقف خط
- افت کیفیت محصول نهایی و نارضایتی مشتری
باقی ماندن ذرات آهنی روی درام یا رها نشدن صحیح
شرح علامت
در شرایط عادی، ذرات مغناطیسی پس از رسیدن به نقطه خروج، باید بهراحتی از سطح درام جدا شوند. در صورت خرابی:
- آهنها به سطح درام میچسبند
- تجمع مواد فلزی روی درام ایجاد میشود
- تخلیه یکنواخت انجام نمیشود
دلایل فنی
- تنظیم نبودن زاویه تخلیه
- خرابی سیستم تنظیم موقعیت هسته مغناطیسی
- کاهش یکنواختی میدان مغناطیسی
- آلودگی شدید سطح درام (چربی، گل، ذرات چسبنده)
پیامدها
- افزایش وزن روی درام
- ایجاد عدم بالانس مکانیکی
- افزایش مصرف انرژی
- کاهش عمر یاتاقانها
لرزش غیرعادی درام مگنت
شرح علامت
لرزش غیرمعمول در هنگام کار میتواند یکی از نشانههای هشداردهنده جدی باشد. این لرزش ممکن است:
- پیوسته یا ضربهای باشد
- همراه با صداهای غیرطبیعی باشد
- با افزایش دور درام تشدید شود
دلایل فنی
- عدم بالانس درام به دلیل تجمع آهن
- خرابی یا سایش یاتاقانها
- تاب برداشتن پوسته درام
- شکست یا لق شدن اجزای داخلی مگنت
پیامدها
- ترکخوردگی سازه نگهدارنده
- افزایش احتمال شکست شافت
- کاهش عمر کلی دستگاه
- خطر توقف ناگهانی خط تولید
صداهای غیرعادی هنگام کار
شرح علامت
درام مگنت سالم معمولاً صدای یکنواخت و ملایمی دارد. بروز صداهایی مانند:
- تقتق
- ساییدگی فلز به فلز
- صدای کوبش یا ضربه
- زوزه ممتد
میتواند نشاندهنده خرابی باشد.
دلایل فنی
- خرابی بلبرینگ یا رولربرینگها
- تماس اجزای داخلی به دلیل شل شدن قطعات
- سایش پوسته درام
- ورود اجسام بزرگ فلزی به داخل سیستم
پیامدها
- افزایش اصطکاک
- بالا رفتن دما
- آسیب جدی به شافت و یاتاقانها
- توقف اضطراری دستگاه
افزایش دمای غیرعادی درام یا یاتاقانها
شرح علامت
افزایش بیش از حد دمای:
- بدنه درام
- یاتاقانها
- شافت
یکی از نشانههای مهم خرابی است که اغلب نادیده گرفته میشود.
دلایل فنی
- روانکاری نامناسب یا خشک شدن گریس
- بار بیش از حد روی درام
- عدم همراستایی شافت
- اصطکاک ناشی از خرابی یاتاقان
پیامدها
- تخریب سریع بلبرینگها
- کاهش خاصیت مغناطیسی مگنتها
- خطر آتشسوزی در محیطهای صنعتی
- افزایش هزینه تعمیرات
سایش غیرعادی پوسته درام
شرح علامت
پوسته درام باید بهصورت یکنواخت و کنترلشده دچار سایش شود. اگر مشاهده شود:
- سایش موضعی شدید
- ایجاد شیارهای عمیق
- نازک شدن بیش از حد پوسته
این وضعیت نشانه عملکرد نامناسب دستگاه است.
دلایل فنی
- تماس مستقیم ذرات فلزی در یک نقطه
- تنظیم نادرست مسیر مواد
- سرعت نامناسب درام
- کاهش قدرت جدایش و افزایش تماس مکانیکی
پیامدها
- سوراخ شدن پوسته درام
- نفوذ مواد به داخل مگنت
- خرابی کامل هسته مغناطیسی
- نیاز به تعویض کامل درام
کاهش ظرفیت عملیاتی دستگاه
شرح علامت
درام مگنت خراب معمولاً نمیتواند حجم طراحیشده مواد را پردازش کند. علائم شامل:
- کاهش دبی ورودی مجاز
- سرریز شدن مواد
- نیاز به کاهش سرعت خط
دلایل فنی
- افت قدرت مغناطیسی
- چسبندگی مواد روی درام
- تنظیم نادرست فاصله درام تا نوار نقاله
- خرابی سیستم انتقال مواد
پیامدها
- افت تولید روزانه
- افزایش هزینه انرژی به ازای هر تن
- کاهش بهرهوری کل کارخانه
افزایش مصرف انرژی
شرح علامت
افزایش ناگهانی یا تدریجی مصرف برق موتور درام مگنت یکی از نشانههای مهم خرابی است.
دلایل فنی
- افزایش اصطکاک مکانیکی
- بار اضافی روی درام
- خرابی یاتاقانها
- عدم بالانس سیستم
پیامدها
- افزایش هزینه برق
- فشار بیش از حد به موتور
- احتمال سوختن موتور الکتریکی
نشتی گریس یا خرابی سیستم روانکاری
شرح علامت
اگر مشاهده شود:
- گریس از یاتاقان نشت میکند
- گریس تغییر رنگ داده
- بوی سوختگی احساس میشود
این موارد نشانه خرابی داخلی هستند.
دلایل فنی
- خرابی کاسهنمدها
- دمای بالا
- استفاده از گریس نامناسب
- آلودگی با گردوغبار یا مواد شیمیایی
پیامدها
- خرابی سریع یاتاقان
- افزایش اصطکاک
- توقف ناگهانی دستگاه
آسیب به تجهیزات پاییندستی (نشانه غیرمستقیم خرابی)
شرح علامت
گاهی خرابی درام مگنت از طریق آسیب به تجهیزات دیگر مشخص میشود:
- شکست لاینر آسیاب
- خرابی پمپ اسلاری
- آسیب به نوار نقاله
- ورود آهن به بالمیل یا سگمیل
علت
درام مگنت وظیفه حذف آهن را دارد. خرابی آن باعث عبور مستقیم ذرات فلزی به مراحل بعدی میشود.
تغییر در الگوی تخلیه مواد
شرح علامت
در حالت سالم:
- مواد مغناطیسی و غیرمغناطیسی مسیر مشخصی دارند
در صورت خرابی:
- اختلاط مواد خروجی
- پخش شدن نامنظم ذرات
- تغییر زاویه پرتاب مواد
دلایل
- خرابی تنظیم موقعیت هسته مغناطیسی
- سایش داخلی
- ضعف میدان مغناطیسی
ترکخوردگی یا تغییر شکل سازه نگهدارنده
شرح علامت
لرزش و بار نامتعادل ناشی از خرابی درام مگنت میتواند باعث:
- ترک در شاسی
- خم شدن پایهها
- شل شدن پیچها
شود.
جمعبندی نهایی
خرابی درام مگنت معمولاً بهصورت تدریجی و با علائم هشداردهنده مشخص رخ میدهد. اگر این علائم بهموقع شناسایی شوند، میتوان:
- از خرابیهای فاجعهبار جلوگیری کرد
- هزینههای تعمیرات را بهشدت کاهش داد
- عمر مفید دستگاه و تجهیزات پاییندستی را افزایش داد
مهمترین علائم خرابی درام مگنت بهطور خلاصه:
- کاهش قدرت جدایش
- لرزش و صدای غیرعادی
- افزایش دما و مصرف انرژی
- سایش غیرعادی پوسته
- باقی ماندن آهن روی درام
- آسیب به تجهیزات بعد از آن